مدت زمان مطالعه ۹ دقیقه

آشنایی با انواع سردردها

انواع مختلفی از سردرد وجود دارد که علل و علائم  متفاوتی دارند. اکثر سردردها کوتاه مدت بوده، بعد از مدتی خوب می‌ شوند و به ندرت جای نگرانی دارند. در واقع بسیاری از آن ها با مسکن های ساده قابل درمان هستند و پس از چند ساعت از بین می ‌روند. با‌ این حال انواع خاصی از سردردها می‌ توانند نشانه وجود مشکل حاد یا یک مسئله جدی ‌تر باشد.

دکتر محمودرضا عباس زاده در ویدئوی فوق چند نمونه از سردردها و نحوه درمان آن ها را بیان می کند.

 

سردردها، به واسطه متفاوت بودن منشا درد و نوعشان، علت و درمان‌های غیر یکسانی دارند. کارشناسان معتقدند بیش از 150 نوع مختلف سردرد وجود دارد که می توان به دو دسته اصلی اولیه و ثانویه تقسیم نمود. 

 

سردردهای اولیه

سردرد اصلی  به سردردی گفته می ‌شود که در اثر بیماری دیگری ایجاد نشود و خود به تنهایی یک بیماری مستقل محسوب گردد. از جمله انواع آن می توان به موارد زیر اشاره کرد.

میگرن

فردی که میگرن دارد به طور مشخص فقط در یک طرف سر، احساس درد شدیدی می ‌کند. ممکن است فرد حساسیت زیادی به نور، صدا و بو داشته باشد. حالت تهوع و استفراغ در این افراد نیز شایع است. حدود یک سوم افراد قبل از شروع میگرن، هاله ای را تجربه می ‌کنند و اختلالات بینایی و حسی معمولا بین 5 تا 60 دقیقه طول می ‌کشد. علائم دیگر میگرن در ادامه آمده است:

  • دیدن خطوط زیگزاگ
  • بی‌حسی
  • از دست دادن جزئی بینایی
  • ضعف عضلانی
  • مشکل در صحبت کردن

میگرن به طور مکرر در افراد تکرار می‌ شود. هر حمله ممکن است تا 3 روز ادامه داشته باشد و یا برای برخی، یک بیماری مادام العمر محسوب شود.

میگرن در هردو گروه بزرگسالان و کودکان رخ می‌ دهد اما در زنان حدود 3 برابر بیشتر از مردان است. علل بروز میگرن به طور کامل شناخته شده نیست ولی در افرادی که شرایط خاصی مانند افسردگی و صرع دارند بیشتر دیده می شود.

هر یک از موارد زیر، می تواند عوامل ایجاد کننده میگرن باشد.

  • استرس و اضطراب
  • اختلالات خواب
  • تغییرات هورمونی
  • نخوردن وعده های غذایی در نوبت معین
  • کمبود آب بدن
  • مصرف برخی از غذاها و داروها
  • نور و سر و صدای زیاد

مسکن های بدون نسخه مانند ایبوپروفن یا آسپرین می‌ توانند سردرد را متوقف کنند یا درد و مدت زمان آن را کاهش دهند.

حملات میگرن ممکن است با رعایت موارد زیر کاهش یابد:

  • استراحت در یک مکان تاریک و آرام
  • قرار دادن کیسه یخ یا پارچه سرد روی پیشانی

پزشک ممکن است  برای درمان میگرن، نوعی دارو به نام تریپتان مانند سوماتریپتان (sumatriptan) یا ریزاتریپتان (rizatriptan) تجویز کنند. فرد باید به محض شروع علائم میگرن، تمام داروها را برای گرفتن نتیجه بهتر، مصرف کند.

سردرد تنشی

سردردهای تنشی نیز بسیار شایع هستند و اکثر افراد آن را تجربه می‌ کنند. سردرد تنشی به صورت درد مبهم و مستمر که در دو طرف سر احساس می‌ شود، ظاهر می‌ گردند. علائم دیگر می ‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • سنگینی صورت، سر، گردن و شانه ها
  • احساس فشار در پشت چشم
  • حساسیت به نور و صدا

این سردردها به طور معمول 30 دقیقه تا چند ساعت طول می کشد. اگر چه شدت آن ثابت است ولی به ندرت مانع انجام فعالیت های طبیعی می گردد.

علت سردردهای تنشی نامشخص است، اما استرس، اضطراب و افسردگی عامل اصلی آن است. عوامل احتمالی دیگر عبارتند از:

  • کمبود آب بدن
  • صدای بلند
  • ورزش نکردن
  • خواب ضعیف
  • خستگی چشم

افرادی که بیش از 15 روز در ماه سردرد دارند باید به پزشک مراجعه کنند. پزشک برای درمان، داروهایی مانند آسپرین، استامینوفن، ایبوبروفن، سدیم ناپروکسن، ترکیبی از مسکن ها با کافئین، یخ و داروهای ضد افسردگی تجویز می ‌کند.

تغییر شیوه زندگی و برخی از روش‌های درمانی که در ادامه آمده است، ممکن است به جلوگیری از سردردهای تنشی کمک کند.

  • خواب کافی
  • ورزش و کشش منظم
  • بهبود وضعیت نشستن و ایستادن
  • داشتن آزمایش چشمی
  • مدیریت استرس، اضطراب یا افسردگی

سردردهای خوشه ای

سردردهای خوشه‌ای به همان سردردهایی گفته می‌ شود که شدید و مکرر بوده و در اثر مصرف دخانیاتی مانند سیگار و مشروبات الکلی، رخ می ‌دهد. به صورت درد شدید سوزشی در پشت یا اطراف یک چشم توصیف بروز می کند. این نوع سردرد، در مردان، 6 برابر زنان بروز می ‌کند. معمولا آقایان در بازه سنی 20 تا 50 سال بیشترین میزان درگیری با این نوع سردرد را دارند.

علائم دیگری که می توان برای این نوع سردرد در نظر گرفت عبارتند از:

  • خیس شدن چشم
  • پلک متورم
  • انسداد یا آبریزش بینی
  • حساسیت به نور و صدا

سردردهای خوشه‌ای معمولاً ناگهانی و بدون هشدار هستند و بین 15 دقیقه تا 3 ساعت هم ممکن است به طول بیانجامند. افراد می توانند حداکثر هشت حمله در روز را تجربه کنند. پزشک معمولا برای درمان داروهایی مانند ارگوتامین، سوماتریپتان یا استفاده از داروی بی حسی موضعی را تجویز می کند.

سردردهای عملیاتی

سردردهای عملیاتی در اثر ورزش های سنگین بدنی و حرکات نامنظم ایجاد می ‌شود. این سردردها معمولاً بسیار کوتاه مدت هستند اما ممکن است گاهی تا 2 روز نیز ادامه داشته باشند. آن ها به عنوان یک درد ضربان دار در سراسر سر احساس می ‌شوند و بیشتر در کسانی که سابقه خانوادگی میگرن دارند، دیده می ‌شود. برای درمان بعد از تعیین علت و انجام آزمایشات گسترده، معمولا از جراحی برای رفع این نوع سردرد استفاده می‌ شود.

سردرد هیپنیکی

سردرد هیپنیکی یک بیماری نادر است که معمولاً برای در دهه 50 سالگی هر فرد شروع می ‌شود اما می تواند زودتر هم آغاز گردد.

سردرد هیپنیک شامل یک درد ضعیف تا متوسط ضربان دار است که معمولاً در دو طرف سر احساس می‌ شود. ممکن است تا 3 ساعت و همراه با علائم دیگری مانند حالت تهوع و حساسیت به نور و صدا باشد.

افراد، در طی یک هفته می توانند چندین حمله را تجربه کنند. علت این سردردها شناخته شده نیست و هیچ محرک شناخته شده‌ ای وجود ندارد.

گزینه اصلی درمان، کافئین است که به صورت قرص یا فنجان قهوه قبل از خواب مصرف می شود. سایر گزینه های دارویی شامل ایندومتاسین، ملاتونین و لیتیوم است.

سردرد

چند نوع سردرد مختلف و راه های مقابله با آن ها

 

 سردردهای ثانویه

سردرد ثانویه از علائم بیماری هایی مانند سردرد ناشی از آسیب دیدگی سر و بیماری‌ های جسمی محسوب می ‌شود.

سردرد برگشتی

این سردرد از رایج ترین نوع سردرد ثانویه محسوب می شود که به صورت سردردهای مکرر و همراه با علائم مشابه سردردهای تنشی یا میگرنی مشخص می شود.

این سردردها در ابتدا به داروهای مسکن پاسخ می دهند اما بعدا دوباره بروز می کنند. سردرد برگشتی می تواند به علت مصرف مسکن بیش از 15 روز در یک ماه نیز رخ دهد. داروهایی که می تواند باعث سردرد برگشتی شود عبارتند از:

  • مواد دخانی
  • استامینوفن
  • تریپتان ها مانند سوماتریپتان
  • مسکن هایی مانند آسپرین و ایبوپروفن

تنها روش درمان برای رفع این سردردها قطع مصرف داروهاست که البته باید زیر نظر پزشک انجام گیرد. سردردهای برگشتی معمولا ظرف 10 روز متوقف می شوند

سردردهای سینوسی

سردردهای سینوسی ناشی از سینوزیت و تورم سینوس ها است که معمولا نتیجه عفونت یا آلرژی است. این علائم شامل دردی مبهم، تپنده در اطراف چشم، گونه ها و پیشانی است. درد، ممکن است با حرکت یا فشار بیشتر شود و گاهی اوقات تا دندان ها و فک نیز گسترش یابد.

این سردردها معمولاً با ترشحات غلیظ بینی یا سبز یا زرد همراه است. از جمله علائم دیگر می توان به مسدود شدن بینی، تب، حالت تهوع و حساسیت به نور و صدا اشاره کرد.

سردرد سینوسی بسیار نادر است و می توان آن را با آنتی بیوتیک و داروهای ضد احتقان بینی درمان کرد. همچنین ممکن است پزشک اسپری بینی کورتیکواستروئید برای کاهش تورم تجویز کند.

سردردهای مربوط به کافئین

سردردهای کافئینی همان انبساط ناگهانی رگ‌های خونی سر است که به واسطه مصرف زیاد کافئین رخ می ‌دهد. مصرف زیاد کافئین – بیش از 400 میلی گرم (میلی گرم) یا حدود 4 فنجان قهوه – گاهی اوقات می ‌تواند منجر به سردرد شود. اثرات کافئین در افراد مختلف، متفاوت است اما کاهش مصرف می تواند خطر ابتلا به سردرد را کاهش دهد. محدود کردن مصرف کافئین گاهی برای افرادی که میگرن مزمن دارند نیز توصیه می ‌شود.

سردردهای مرتبط با ضربه و آسیب

این نوع سردرد بعد از وقوع حادثه و وارد شدن ضربات به سر و گردن ایجاد می ‌شود و غالبا شبیه سردردهای میگرنی یا تنشی هستند که با مصرف مسکن نیز قابل درمان می باشند. این نوع سردرد می تواند ماه ها پس از آسیب دیدگی اصلی سر، ایجاد شود. معمولا تشخیص این نوع از سردردها نیز دشوار است.

پس از هر گونه آسیب به سر، در صورت مشاهده علائم زیر حتما نزد پزشکی متخصص مراجعه کنید.

  • بیهوشی
  • تشنج
  • استفراغ
  • از دست دادن حافظه
  • گیجی
  • مشکلات بینایی یا شنوایی

سردردهای قاعد‌گی

سردردهای قاعدگی اغلب در مواقع تغییر هورمون‌های زنانه رخ می ‌دهد. این نوع سردرد در روزهای قبل، طی دوره قاعدگی یا موقع تخمک‌گذاری ایجاد می‌ شود. علائم آن شبیه میگرن است اما بیشتر طول می‌ کشد.

سردردهای مرتبط با تغییر هورمون ها می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • داروهای پیشگیری از بارداری
  • یائسگی
  • بارداری

پزشک برای درمان آن از بیوفیدبک، مسدود کننده های بتا (پروپرانول، تیمولول) ، ضد سکته ای (دوال پروکس سدیم) ، مسدود کننده های کلسیم و NSAIDs استفاده می‌ کند.

بیوفیدبک یک روش یادگیری برای کنترل عملکردهای بدن مانند فشار عضلانی است که در آن از نیروی ذهن شما و دستگاه ‌هایی که میزان اثربخشی هر حرکت را اندازه ‌گیری می ‌کنند، استفاده می ‌شود. این روش می ‌تواند به رفع سر دردهای میگرنی و تنشی مزمن کمک نماید.

سردردهای خماری

مصرف بیش از حد الکل می ‌تواند منجر به سردردهای ضربان دار در همان روز یا روز بعد شود. این سردردها معمولا در دو طرف سر احساس می شود و با حرکت دادن سر و بدن بدتر می ‌شود. کسی که سردرد خماری دارد ممکن است حالت تهوع و حساسیت به نور را تجربه کند.

هیچ درمانی برای این نوع سردرد وجود ندارد. اما می توان علائم آن را با نوشیدن آب فراوان و خوردن غذاهای شیرین کاهش داد. علائم خماری معمولا در طی 72 ساعت از بین می رود.

خطر ابتلا به سردرد خماری را می توان با موارد زیر کاهش داد:

  • نوشیدن در حد اعتدال
  • با معده خالی نخوردن
  • نوشیدن آب بین نوشیدنی های الکلی و قبل از خواب

تقریبا می توان گفت ابتلا به هر نوع سردرد، اجتناب ناپذیر است اما می توان با توجه به برخی نکات، از شدت یافتن و تداوم آن جلوگیری کرد. چنانچه سردرد شدیدی را تجربه می کنید، بهتر است نزد یک پزشک متخصص در این زمینه و با تجربه مراجعه نمایید تا با معاینه و بررسی علائم، بتواند تشخیص دقیقی ارائه دهد و متناسب با آن، بهترین روش درمان را برای شما به کار گیرد.

برچسب ها:

آخرین دیدگاه‌ها

    پرسش و پاسخ تکمیلی

    سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

    0 دیدگاه
    یک دیدگاه بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    دو × سه =

    Call Now Buttonتماس با پزشک